РЦ белорусского языка и литературы

Пагавары са мной на мове,

На нашай роднай, не чужой.

Адчуеш ты – у кожным слове

Душа яднаецца з душой.

                                                                                                  Ігар Пракаповіч

Ці доўга пражыве дрэва, калі ў яго абсякуць карані? Загіне дрэва. Якім жа стане чалавек, калі ў яго вырвуць зямлю з-пад ног, родную мову? Загіне чалавек. Якуб Колас казаў: “Ніякае багацце людзей не бывае даражэйшым за іх родную мову”. Нездарма па рашэнні Генеральнай асамблеі ЮНЕСКА 21 лютага абвешчаны Міжнародным днём роднай мовы.

Гэтай даце ва ўстанове адукацыі быў прысвечаны Тыдзень беларускай мовы (16.02.2026 – 21.02.2026), які складаўся з конкурснай праграмы “Скарбы роднай мовы”, гульні-квэста “У лабірынтах Слова”, інтэлектуальна-пазнавальнай гульні “Слоўная перастрэлка”, гульні-квіза “Таямніцы роднай мовы”, поля цудаў “Традыцыі беларускага народа”. Таксама вучні школы прынялі ўдзел у рэспубліканскай гульні “Буслік – 2026” і раённым конкурсе-віктарыне “Размаўляем па-беларуску”.

Тыдзень беларускай мовы прайшоў пазнавальна, змястоўна, карысна, займальна і актыўна. Школьнікі яшчэ раз пераканаліся ў моцы і велічы, багацці і непаўторнасці роднай мовы.Асэнсавалі, што толькі з мовай “у будучыню ясная дарога” і што “не будзе існаваць народа, калі не будзе каго ўшанаваць”.

З мэтай стварэння ўмоў для ўдасканалення прафесійнага майстэрства і павышэння кампетэнтнасці настаўнікаў беларускай мовы і літаратуры раёна 27 студзеня 2026 года была праведзена кансультацыя “Развіццё навыкаў аналітычнай работы з тэкстам на ўроках беларускай мовы і літаратуры для фарміравання эмацыянальнага і сацыяльнага інтэлекту вучняў”, дзе разглядаліся пытанні пра тэкст як прадмет вывучэння і сродак навучання і выхавання, пра метады і віды працы з тэкстам для развіцця пазнавальнага і творчага патэнцыялу школьнікаў. Наведалі і прааналізавалі вучэбныя заняткі па беларускай мове ў 6 класе па тэме “Прыметнік як часціна мовы”, якія правяла настаўніца Дайнека Ірына Мікалаеўна. Педагогі пагадзіліся, што эфектыўнаму развіццю навыкаў аналітычнай работы з тэкстам спрыяюць тэхналогія развіцця крытычнага мыслення і інтэрактыўныя метады навучання.

У апошні тыдзень лістапада ва ўстанове адукацыі прайшоў Тыдзень беларускай літаратуры, прысвечаны 95-годдзю з дня нараджэння “апостала нашай духоўнасці, непараўнальнага мастака ХХ стагоддзя” Уладзіміра Караткевіча. Былі запланаваны і праведзены разнастайныя мерапрыемствы: поле цудаў “Традыцыі і звычаі беларускага народа” (5 клас), этнаграфічны турнір “Зямля пад белымі крыламі” (6 клас), літаратурна-музычная кампазіцыя “Свет мяне паўторыць…” (8 клас), культуралагічная віктарына “Вандроўка па родным краі” (9 клас), экскурсія-персаніфікацыя “Дзесяць запаветаў класіка” (10-11 класы), конкурс чытальнікаў вершаў У. Караткевіча “Дзе мой край?” (5-11 класы). Тыдзень прайшоў цікава, займальна, карысна і павучальна.

Хто не спазнаў літаратуры нашай велічы,

Хто на гісторыю з пагардаю глядзіць,

Таму раю я: чытайце Караткевіча,

Каб на Радзіме ды манкуртамі не быць.

З мэтай удасканалення прафесійнага майстэрства і павышэння кампетэнтнасці настаўнікаў беларускай мовы і літаратуры раёна 11 лістапада 2025 года адбыўся семінар “Сучасны ўрок з пазіцыі сістэмна-дзейнаснага і кампетэнтнаснага падыходаў з выкарыстаннем актыўных і інтэрактыўных метадаў навучання”, на якім педагогі абмеркавалі патрабаванні да сучаснага ўрока, месца і ролю актыўных і інтэрактыўных метадаў у фарміраванні сацыяльных і вучэбных кампетэнцый, развіцці інтэлектуальных і творчых здольнасцей вучняў, наведалі і абмеркавалі вучэбныя заняткі па беларускай літаратуры ў 5 класе па тэме “Падарожжа па Краіне вусная народная творчасць”, якія правяла настаўніца вышэйшай катэгорыі Аношына Зоя Уладзіміраўна. Семінар прайшоў актыўна, змястоўна і павучальна.

     З мэтай удасканалення прафесійнай кампетэнтнасці педагогаў, якаснай падрыхтоўкі вучняў да рэспубліканскай алімпіяды для настаўнікаў беларускай мовы і літаратуры раёна 18.09.2025 адбыўся практычны семінар “Арганізацыя работы па падрыхтоўцы вучняў да алімпіяды па беларускай мове і літаратуры і да конкурсу работ даследчага характару”. Крэмень Н.А. пазнаёміла і падзялілася з усімі прысутнымі настаўнікамі матэрыяламі абласнога семінара-практыкуму “Прадметна-метадычныя аспекты падрыхтоўкі вучняў 9-11 класаў да алімпіяды па беларускай мове і літаратуры”, які адбыўся 16-17 мая 2025 года ў Магілёўскім дзяржаўным абласным інстытуце развіцця адукацыі. Наталля Анатольеўна расказала і пра сваю сістэму працы з адоранымі вучнямі. Семінар быў карысным, цікавым, змястоўным і эфектыўным.

   Традыцыйна ў першы тыдзень верасня ва ўстанове адукацыі прайшоў Тыдзень беларускай літаратуры, прысвечаны Дню беларускага пісьменства і друку. Пяцікласнікі накіраваліся ў завочнае падарожжа “Шляхамі Скарыны” і пабывалі ў Полацку, Кракаве, Падуі, Празе, Вільні. Шасцікласнікі добра паказалі свае веды ў літаратурным падарожжы “Дарога на Парнас”. Васьмікласнікі за круглым сталом “Напісанае застаецца” закранулі дзейнасць першаасветнікаў К. Тураўскага, К. Смаляціча, Е. Полацкай, Ф. Скарыны, С. Буднага, В. Цяпінскага. У інтэлектуальнай гульні “Я ведаю” сярод дзевяцікласнікаў перамогу атрымаў Жураўлевіч Яўгеній. А дзесяцікласнікі падрыхтавалі вусны часопіс “Літаратурная Любаншчына” і пазнаёмілі школьнікаў з цікавымі старонкамі жыцця і творчасці П. Шпілеўскага, У. Сыракомлі, І. Муравейкі, У. Паўлава, Н. Маеўскай.

    Тыдзень беларускай літаратуры прайшоў карысна і займальна. Самы просты шлях да ведаў – гэта кніга. Чытай і адкрывай для сябе свет. Як сказаў Ф. Скарына, любіце кнігу, бо яна крыніца мудрасці, ведаў і навукі, лекі для душы.

План

работы раённага рэсурснага цэнтра

 беларускай мовы і літаратуры

2025/2026 навучальны год

Мэта рэсурснага цэнтра: стварэнне ўмоў для ўдасканалення прафесійнага майстэрства і павышэння кампетэнтнасці настаўнікаў беларускай мовы і літаратуры Любанскага раёна.

 Задачы рэсурснага цэнтра:

-   арганізоўваць інфармацыйную і метадычную падтрымку педагогам раёна па пытаннях арганізацыі адукацыйнага працэсу па беларускай мове і літаратуры;

-   актуалізаваць і папаўняць раённую метадычную базу матэрыялаў у дапамогу настаўніку беларускай мовы і літаратуры;

-   удасканальваць і папаўняць практычны матэрыял па выкарыстанні ЭСН і ЭАР на вучэбных занятках беларускай мовы і літаратуры, у пазакласнай рабоце;

-   укараняць сучасныя інфармацыйна-камунікатыўныя тэхналогіі ў адукацыйны працэс;

-   аказваць метадычныя рэкамендацыі, праводзіць семінары і іншыя мерапрыемствы ў рамках кансультацыйнага пункта для настаўнікаў беларускай мовы і літаратуры раёна;

-   выкарыстоўваць магчымасці факультатыўных і індывідуальных заняткаў для развіцця здольнасцей адораных вучняў;

-   спрыяць павышэнню вучэбнай матывацыі вучняў праз выкарыстанне сучасных адукацыйных тэхналогій на вучэбных занятках беларускай мовы і літаратуры, у пазакласнай рабоце;

-   садзейнічаць рэалізацыі выхаваўчага патэнцыялу вучэбных прадметаў у адукацыйным працэсе з мэтай фарміравання ў вучняў пачуцця патрыятызму, грамадзянскасці, павагі да гістарычнага мінулага, стваральнай працы як галоўнай умовы развіцця беларускай дзяржавы.